Aaltjes bij honden: wat zijn nematode-parasieten en hoe herken je ze?

Aaltjes bij honden: de belangrijkste parasitaire nematoden

Er zijn meerdere soorten nematode-parasieten die honden kunnen infecteren. Elke soort heeft zijn eigen manier van infecteren, zijn eigen voorkeursplek in het lichaam en zijn eigen risicoprofiel. Hieronder bespreken we de meest relevante soorten.

Spoelwormen (Toxocara canis)

Spoelwormen zijn waarschijnlijk de bekendste nematode-parasieten bij honden. Toxocara canis is een lange, dunne worm die in de dunne darm leeft. Jonge honden en pups zijn bijzonder kwetsbaar, omdat de larven via de moeder kunnen worden overgedragen, zowel via de placenta als via de moedermelk. Volwassen honden kunnen ook besmet raken door het inslikken van besmette grond, ontlasting of een tussenliggende gastheer zoals een muis. Symptomen zijn onder andere een opgezette buik, gewichtsverlies, diarree en een dof vacht. In ernstige gevallen kunnen spoelwormen de darmen blokkeren. Spoelwormen zijn ook overdraagbaar op mensen, wat ze extra relevant maakt voor gezinnen met kinderen.

Haakwormen (Ancylostoma en Uncinaria)

Haakwormen zijn kleinere maar bijzonder gevaarlijke nematoden. Ze hechten zich vast aan de darmwand en voeden zich met bloed, waardoor ze bij een zware besmetting bloedarmoede kunnen veroorzaken. Honden kunnen haakwormen oplopen via de huid, door besmet gras of zand, of door het inslikken van larven. Symptomen zijn onder andere donkere of bloederige ontlasting, vermoeidheid, bleke slijmvliezen en gewichtsverlies. Pups zijn extra kwetsbaar en kunnen bij een zware infectie zelfs overlijden als er niet snel wordt ingegrepen.

Angiostrongylus vasorum (longworm)

Angiostrongylus vasorum, ook wel de longworm of hartlongworm genoemd, is een bijzondere en ernstige nematode die zich niet in de darmen maar in het hart en de longen nestelt. Honden raken besmet door het eten van slakken of kikkers die larven bevatten. De volwassen wormen vestigen zich in het rechtergedeelte van het hart en de longslagaders. Symptomen zijn hoesten, ademhalingsproblemen, vermoeidheid en bloedingsproblemen. Longworm is in Nederland steeds vaker aangetroffen en geldt als een opkomende bedreiging voor de hondengezondheid. Vroege diagnose en behandeling door een dierenarts zijn cruciaal.

Zweepwormen (Trichuris vulpis)

Zweepwormen leven in de dikke darm van honden en kunnen zich stevig vasthechten aan de darmwand. Ze worden opgenomen via besmet gras, grond of water. Bij een lichte infectie zijn er vaak weinig klachten, maar bij een zware besmetting kunnen honden last krijgen van chronische diarree, soms met bloed, gewichtsverlies en buikpijn. Zweepwormen zijn hardnekkig en hun eieren kunnen jarenlang overleven in de bodem.

Hoe herken je een besmetting met nematode-parasieten?

Niet elke besmetting met aaltjes bij honden geeft direct duidelijke symptomen. Sommige honden dragen parasieten bij zich zonder zichtbare klachten. Let toch altijd op signalen zoals veranderingen in ontlasting, gewichtsverlies, een dof of ruig vacht, vermoeidheid, hoesten of een opgeblazen buik. Wormeneieren of soms zelfs wormen zelf kunnen zichtbaar zijn in de ontlasting of rond de aars. Regelmatig ontlastingsonderzoek door een dierenarts geeft zekerheid over eventuele besmettingen.

Preventie en behandeling

De beste aanpak tegen parasitaire nematoden bij honden is een combinatie van preventie en regelmatige controle. Ontwormen is daarbij een belangrijk onderdeel. De frequentie en het middel hangen af van de leeftijd van de hond, zijn leefomgeving en zijn risicoprofiel. Pups worden doorgaans al vroeg ontwormd, maar ook volwassen honden verdienen een regulier schema. Naast ontwormen helpt het om je hond niet van de grond te laten eten, contact met slakken te beperken en uitwerpselen direct op te ruimen. Meer tips en informatie over hondenverzorging vind je in de Algemeen rubriek van Petsgifts, waar we regelmatig nuttige onderwerpen voor huisdiereigenaren behandelen.

Veelgestelde vragen

Zijn aaltjes bij honden gevaarlijk voor mensen?

Sommige nematode-parasieten van honden, zoals spoelwormen (Toxocara canis), kunnen ook mensen infecteren. Dit heet zoönose. Vooral kinderen lopen risico als ze in besmette grond spelen. Zorg daarom altijd voor regelmatige ontworming van je hond en ruim uitwerpselen direct op.

Hoe vaak moet ik mijn hond ontwormen tegen nematode-parasieten?

De aanbevolen frequentie verschilt per hond. Pups worden doorgaans elke twee weken ontwormd tot ze twaalf weken oud zijn, daarna maandelijks tot zes maanden. Volwassen honden worden gemiddeld vier keer per jaar ontwormd, maar honden met een hoger risico, zoals jacht- of buitenshondsen, kunnen vaker behandeling nodig hebben. Overleg altijd met een dierenarts voor een persoonlijk advies.

Kan mijn hond longworm krijgen in Nederland?

Ja, Angiostrongylus vasorum wordt in Nederland steeds vaker vastgesteld. De parasiet verspreidt zich via slakken en kikkers. Honden die regelmatig buiten zijn en mogelijk slakken inslikken, lopen een verhoogd risico. Vroege herkenning en behandeling door een dierenarts zijn essentieel bij vermoeden van een longworminfectie.

Parasitaire nematoden bij honden vormen een breed en soms onderschat gezondheidsrisico. Door je te informeren en regelmatig contact te houden met een dierenarts, geef je je hond de beste bescherming. Bij Petsgifts staan we voor vragen over onze producten graag voor je klaar.