Je vraagt je misschien af waarom je kat compleet onverschillig reageert op die knalrode speelbal, terwijl ze wild wordt van een simpele blauwe veer. Het antwoord ligt in de manier waarop het kattenoog kleur waarneemt. Welke kleuren zien katten precies, en hoe verschilt dat van wat wij mensen zien? De wetenschap achter kattenvisie is verrassender dan de meeste mensen denken, en het heeft alles te maken met de unieke opbouw van hun ogen.
Hoe werkt het kattenoog op het gebied van kleurwaarneming?
Om te begrijpen welke kleuren katten zien, moet je eerst kijken naar de fotoreceptoren in het oog. Net als mensen beschikken katten over twee soorten lichtgevoelige cellen in het netvlies: staafjes en kegeltjes. Staafjes zijn verantwoordelijk voor lichtgevoeligheid en bewegingsdetectie, kegeltjes voor kleurwaarneming. Mensen hebben drie soorten kegeltjes, die gevoelig zijn voor rood, groen en blauw licht. Katten hebben er slechts twee, vergelijkbaar met een mens die rood-groen-kleurenblind is. Dit betekent dat katten de wereld zien in een spectrum van blauw, groen en grijstinten, terwijl rood en oranje voor hen eerder als een soort gedempt groen of grijs verschijnen.
Populaire categorieën
Dit maakt katten zogenaamde dichromaten. Ze onderscheiden kleuren minder fijnzinnig dan wij, maar dat wil niet zeggen dat hun zicht inferieur is. Integendeel: op andere vlakken presteren hun ogen indrukwekkend. Meer hierover lees je ook in het artikel Welke kleuren zien katten? En waarom de kleur van een krabpaal niet relevant is, waarin specifiek wordt ingegaan op de praktische consequenties voor kattenaccessoires.
Kattenvisie in het donker: waar katten echt in uitblinken
Terwijl kleurwaarneming niet hun sterkste punt is, compenseren katten dit ruimschoots met hun uitzonderlijke nachtzicht. Het netvlies van een kat bevat verhoudingsgewijs veel meer staafjes dan dat van een mens, waardoor ze bij weinig licht nog steeds scherp kunnen zien. Bovendien beschikken katten over een speciale reflecterende laag achter het netvlies, het tapetum lucidum. Deze laag kaatst licht terug door het netvlies, zodat de lichtgevoelige cellen een tweede kans krijgen om licht op te vangen. Dat is ook de reden waarom kattenogen in het donker oplichten wanneer er licht op valt.
Een kat heeft gemiddeld zes tot acht keer minder licht nodig dan een mens om iets te kunnen zien. In praktische termen betekent dit dat jouw kat in een vrijwel donkere kamer nog steeds een muisje kan volgen, terwijl jij niets ziet. Voor een nachtelijk roofdier is dit evolutionair gezien een enorm voordeel.
Zien katten ook ultraviolet licht?
Een fascinerende ontdekking uit wetenschappelijk onderzoek is dat katten, net als veel andere zoogdieren, mogelijk gevoelig zijn voor ultraviolet licht (UV). Het menselijk oog filtert UV-licht eruit via de ooglens, maar bij katten en sommige andere dieren is die filtering minder sterk. Dit betekent dat katten patronen en sporen kunnen waarnemen die voor ons volledig onzichtbaar zijn. Denk aan urinesporen van andere dieren of bepaalde bloemenpatronen die reflecteren in UV-licht. Of katten dit actief gebruiken bij de jacht of sociale communicatie is nog onderwerp van verder onderzoek, maar het geeft aan dat hun visuele wereld rijker is dan we lange tijd dachten.
Hoe scherp is het zicht van katten vergeleken met mensen?
Op het gebied van scherpte, ook wel visuele acuïteit genoemd, scoort de kat lager dan de mens. Mensen met normaal zicht hebben een acuïteit van ongeveer 20/20, terwijl katten gemiddeld uitkomen op 20/100 tot 20/200. Dit betekent dat wat een mens scherp ziet op een afstand van honderd meter, een kat pas scherp ziet wanneer ze er twintig meter van verwijderd zijn. Beelden op grotere afstand verschijnen voor katten waziger dan voor ons.
Echter, hun perifere zicht en bewegingsgevoeligheid zijn uitzonderlijk goed. Katten kunnen kleine bewegingen op grote afstand razendsnel detecteren, wat cruciaal is bij de jacht. Hun gezichtsveld beslaat zo’n 200 graden, tegenover gemiddeld 180 graden bij mensen.
Wat betekent dit voor het speelgoed en de omgeving van je kat?
Als je weet welke kleuren katten zien, kun je bewuster kiezen bij het uitkiezen van speelgoed en verrijking. Blauwe en groene tinten vallen beter op voor katten dan rode of oranje objecten. Maar minstens zo belangrijk als kleur is beweging. Een blauwe veer die snel beweegt trekt veel meer aandacht dan een felrode speelbal die stil ligt. Houd hier rekening mee bij de inrichting van de leefomgeving van je kat. Meer algemene informatie en inspiratie vind je in de Algemeen categorie van Petsgifts.
Veelgestelde vragen
Kunnen katten de kleur rood zien?
Nee, niet op de manier zoals wij dat doen. Katten missen het kegeltje dat gevoelig is voor rood licht. Rode objecten zien er voor katten eerder groenachtig of grijsachtig uit. Dat is ook de reden waarom rood speelgoed voor katten minder aantrekkelijk kan zijn dan blauw of groen speelgoed.
Hoe goed zien katten in het donker?
Katten zijn uitstekende nachtzichters. Dankzij een groot aantal staafjes in het netvlies en de reflecterende tapetum lucidum-laag hebben ze zes tot acht keer minder licht nodig dan mensen om iets te kunnen zien. Ze kunnen in nagenoeg complete duisternis nog steeds bewegingen waarnemen.
Zien katten de wereld in zwart-wit?
Nee, dat is een veelgehoord misverstand. Katten zien wel degelijk kleuren, maar hun kleurenpalet is beperkter dan dat van mensen. Ze onderscheiden vooral tinten blauw en groen, terwijl rood en oranje voor hen als gedempt grijs of groen verschijnen. Hun wereld is dus gekleurd, maar minder verzadigd dan die van ons.
Kattenvisie is een fascinerend onderwerp dat duidelijk maakt hoe anders jouw kat de wereld ervaart. Door te begrijpen welke kleuren katten zien en hoe hun ogen zijn opgebouwd, kun je als baasje beter inspelen op hun natuurlijke behoeften. Heb je vragen over onze producten? Voor vragen over onze producten staan we je graag te woord.











